#67 In gesprek met Dylan Wiliam

In oktober komt Dylan Wiliam naar Nederland voor drie masterclasses:

In deze aflevering gaan René Kneyber & Valentina Devid in gesprek met hem over het nieuwe curriculum, formatief handelen, de onderwijsinspectie en nog veel meer. 👇

Wat hem drijft

Werken met jonge mensen is voor Wiliam de grootste vreugde gebleven Vermoedt achteraf dat hij de meeste impact had kunnen hebben door simpelweg in de klas te blijven, in plaats van via onderzoek of opleiden Wil het professionele oordeel van docenten herstellen: onderzoek wordt te vaak ingezet om docenten "om de oren te slaan" Onderzoek zegt vooral twee dingen: "het is ingewikkeld" en "het hangt ervan af" — waar onderzoek zwijgt, is het oordeel van de docent de beste bron De echte uitdaging: opschalen

Zijn beeld van wat een goede les maakt is sinds Inside the Black Box (1999) nauwelijks veranderd Wat hij onderschatte: hoe moeilijk het is om dit op grote schaal te realiseren Face-to-face werken met 24 docenten is geen schaalbaar model — de vraag werd: hoe doe je dit in twee miljoen klaslokalen? Antwoord: de teacher learning community, waarin docenten elkaars coaches worden en elkaar verantwoordelijk houden Een grootschalige RCT (Education Endowment Foundation, 70 scholen) toonde aan dat dit werkt, óók op externe gestandaardiseerde toetsen Kosteneffectiviteit

20 tot 25% meer leerwinst, door slechts 2% van de onderwijstijd anders in te zetten Kosten: zo'n anderhalve à twee euro per leerling per jaar Professionalisering hoeft niet vakspecifiek te zijn: verbeter de pedagogiek en álle lesstof profiteert Kernvraag aan schoolleiders: als je 25 uur professionalisering per docent kunt vrijmaken, wat levert dan de meeste leerwinst op? De dubbele lus van formatief handelen

Formatief handelen werkt niet alleen voor leerlingen, maar ook voor docenten Docenten ontdekken dat ze lang beslissingen namen op basis van zwakke informatie De verschuiving: van luisteren naar het juiste antwoord, naar luisteren naar de betekenis in de respons Eenmaal die verschuiving gemaakt, is er geen weg terug — ook "wait time" wordt vanzelfsprekend De plek van AI

Of menselijke interactie strikt noodzakelijk is, noemt Wiliam een empirische vraag — voorzichtiger dan collega's die stellig zijn Helder uitgangspunt: de docent moet altijd "in the loop" blijven Zonder vakinhoudelijke controle kan AI-uitvoer ronduit slecht zijn (verwijzing naar Craig Barton) Nuttige toepassingen: feedback genereren, toon van commentaar verzachten, meerdere suggesties aanbieden waaruit de docent kiest In het werk met Google's LearnLM-team bleef driekwart van de AI-suggesties ongewijzigd Meest veelbelovende toepassing: docentcoaching (bijv. Aristotle) op basis van een lesopname of -transcript Cruciaal: deze feedback is privé — geen "spion van de rector", maar de docent die zélf kiest Beginstandpunt blijft streng: geen leerling-gerichte AI in po en vo zonder mens ertussen Curriculum: minder behandelen, dieper leren

Pleit voor het principe van soberheid (parsimony) Probleem: de meeste curricula bevatten genoeg stof om de snelste leerlingen bezig te houden — veel te veel voor de rest Omarmt Marzano's guaranteed and viable curriculum: bewust kiezen wat echt belangrijk is, zodat elke leerling succes ervaart "Onbedoelde gevolgen" bestaan niet als wet — ze zijn het resultaat van onvoldoende doordenken Bij elke verandering: wat wordt beter, en wat wordt slechter? Wie zegt "niets wordt slechter", denkt het niet door Bruners toets: schaadt het de volwassene die dit kind wordt als ze dit niet leren — en niet nú leren? Liever wat prestatie inleveren voor leerlingen die hun nieuwsgierigheid en leerplezier behouden (verwijzing naar Jo Boaler en discounting-effecten) Spiralcurriculum versus distributed practice

Het spiralcurriculum (Bruner) is niet altijd nodig — soms verspilling van tijd Onderscheid van distributed practice: niet jaarlijks terugkomen, maar na een paar weken Vraag steeds: helpt het spiralen écht, of kun je het beter goed doen wanneer he