Waar is Emil? Bij Joost van den Berg

Olijfolie, wijn, vissaus, siroop... De Romeinen verhandelden veel vloeibare producten in amforen. Uit Spanje kwam olijfolie en vissaus in amforen en uit Frankrijk wijn. Ik kijk naar het baksel, de klei, de kleur, de vorm en herkomst. Ik teken de randen, de bodem en de handvatten van bijzondere stukken. De 1700 fragmenten – ruim 150 kg – uit Voerendaal verdeel ik onder in soorten amforen en naar de herkomst. Interessant zijn natuurlijk de opschriften, zoals de namen van Romeinen. Het onderzoek gaat niet alleen over amforen zelf, maar ook over mensen. Rijke mensen dronken dure wijn uit verre streken. De massa dronk goedkopere wijn of juist regionale dranken.Ik hoop te ontdekken dat mensen lokaal de amforen zijn gaan namaken voor hun eigen regionale producten, maar het leukste blijft toch om een amfoor te vinden met een bijzondere herkomst, met een bijzonder verhaal. Romeinse amforen, olijfolie en identiteit: Romeinse amforen zijn de grote aardewerken containers van de oudheid die gebruikt werden voor het transport van vloeistoffen, denk aan olijfolie, wijn en vissaus, specifiek voor de lange afstandshandel. Net zoals tegenwoordig hebben bepaalde containers een specifieke vorm waaraan je kon aflezen wat er in zat. Een wijnfles herken je als een wijnfles ook als die leeg is. Datzelfde geldt voor amforen. Die olijfolie-amforen waren hele grote bolle amforen en elke Romein wist dat dat voor olijfolie was. Strikt gesproken is een amfora een volume-eenheid van iets van rond de 26 liter maar die olijfolie-amforen uit bijvoorbeeld Spanje gaan al richting de 100 liter. Olijfolie, bijvoorbeeld, dat is super belangrijk voor de Romeinen, zonder olijfolie kun je geen Romein zijn. Ook niet in een gebied waar ze geen olijfolie kunnen maken. Dus aan die olijfolie-amforen kunnen we zien, dat dat zwaar gesubsidieerd wordt door de Romeinse staat om er maar voor de zorgen dat dat spul bij de mensen in de provinciën komt. Dus olijfolie was heel belangrijk voor de Romeinse identiteit. Scherven brengen een klein stukje informatie: Het belangrijkste wat ik doe wanneer ik zo'n scherf krijg is kijken waar die vandaan komt. Dat is een soort "bakselonderzoek". Dan kijken we eigenlijk aan de binnenkant. Dus ik heb het liefste mijn aardewerk kapot, zodat ik aan de binnenkant van de scherf kan kijken, zodat ik de breuk kan zien. Dan zien we allerlei hele kleine inclusies en wat voor een soort klei dat het is. Daaraan kunnen we al vaak zien waar dat die vandaan komt. Vervolgens gaan we naa