1034. Mózg od kuchni, czyli o tym jak to, co jemy i jak jemy wpływa na umysł i samopoczucie -dr Malinowska

<p>Wykład dr Ewy Malinowskiej nagrany przy okazji Dnia Odkrywców Kampusu Ochota 2026 [21 marca 2026 r.]Czy jelita naprawdę są „drugim mózgiem”? Jak skład mikrobioty wpływa na nastrój, pamięć i podejmowanie decyzji? I czy odpowiednia dieta może wspierać zdrowie psychiczne oraz zmniejszać ryzyko chorób neurodegeneracyjnych?Dr Ewa Malinowska wyjaśnia, w jaki sposób układ pokarmowy komunikuje się z mózgiem. Pokazuje, że zależność ta działa w obie strony: stan jelit może wpływać na nasze samopoczucie i funkcjonowanie poznawcze, a stres, emocje i aktywność układu nerwowego oddziałują na pracę przewodu pokarmowego.Wykład porządkuje wiedzę na temat osi mózg–jelita i oddziela wyniki badań naukowych od uproszczeń oraz pseudonaukowych teorii popularnych w internecie. Prowadząca omawia rolę jelitowego układu nerwowego, nerwu błędnego, mikrobioty oraz substancji sygnałowych, które uczestniczą w przekazywaniu informacji między jelitami a ośrodkowym układem nerwowym.Jak jelita mogą oddziaływać na korę przedczołową, układ limbiczny, ciało migdałowate i hipokamp? Dr Ewa Malinowska przypomina funkcje struktur odpowiadających między innymi za podejmowanie decyzji, kontrolę emocji, odczuwanie lęku, uczenie się i pamięć.Szczególne miejsce zajmuje mikrobiota jelitowa – zbiorowisko bakterii i innych mikroorganizmów zamieszkujących przewód pokarmowy. Badania prowadzone na zwierzętach i ludziach wskazują, że jej skład może mieć znaczenie dla nastroju, reakcji na stres, apetytu, a nawet wyborów żywieniowych.Czy bakterie jelitowe mogą wpływać na to, po jakie jedzenie sięgamy? Wykład pokazuje, że dieta bogata w cukry proste, tłuszcze nasycone i wysoko przetworzone produkty może sprzyjać niekorzystnym zmianom mikrobioty oraz zaburzać mechanizmy kontrolujące głód i sytość.Prowadząca omawia także wpływ nadmiaru cukrów prostych na mózg, zwłaszcza na hipokamp, który odgrywa ważną rolę w procesach pamięci. Wyjaśnia, dlaczego zjedzenie owocu nie działa na organizm tak samo jak wypicie dużej ilości słodzonego napoju lub soku.Ważnym tematem są probiotyki i prebiotyki. Czym się różnią? Czy zawsze warto przyjmować je w postaci suplementów? Jakie znaczenie mają jogurty z żywymi kulturami bakterii, kefiry, kiszonki, produkty fermentowane, owies, rośliny strączkowe, cebula i czosnek?Dr Ewa Malinowska przybliża również dietę MIND, łączącą elementy diety śródziemnomorskiej i sposobu żywienia wspierającego układ krążenia. Jej podstawą są między innymi warzywa, owoce jagodowe, pełne ziarna, orzechy, r